Tag Archives: yanardağ
Ya "Sarı Taş" Patlarsa….
İzlanda’da patlayan yanardağdan yükselen kül, günlerce Avrupa hava sahasını etkiledi. Toz ve kül bulutundan milyonlarca insan etkilendi.
Ancak dünyada 50 bin yılda bir, yanardağ patlamalarından yüzlerce kat daha güçlü bir etkiye sahip olan süper volkan patlaması yaşanıyor.
Karalar kül ile, atmosfer ise güneş ışınlarının geçmesini yıllarca engelleyecek bir sülfürik asit tabakasıyla kaplanıyor. Gece gündüz farkı kalkıyor. Ve tüm dünyada buzul çağı başlıyor.
40 bin yıldır uyuyordu
İngiltere’deki Benfield Greig Kaza Araştırma Merkezi’nden Prof. Bill McGuire’e göre, süper volkan patlaması olasılığı, dünyaya büyük bir gökcisminin çarpması olasılığından 12 kat daha fazla.
Dünya için gerçek bir tehlikenin en güçlü adaylarından biri de Amerika’daki Yellow Stone (Sarı Taş) yanardağı. 40 bin yıldır uyuyan Sarı Taş’ın krateri 2004’den bu yana hızla kabarıyor.
Bilim adamları 2005’de Sarı Taş’ın patlaması halinde dünyanın başına geleceklerle ilgili bir senaryo hazırlamıştı.
Güneş gözden kaybolacak
Buna göre Sarı Taş’ın patlamasıyla kilometrekarelerce kaya, kül ve sülfürlü gaz havaya yükselecek. Atmosferi bir bulut gibi saran kül ve gaz daha sonra yağmur gibi yağarak Amerika’nın dörtte üçünü kaplayacak.
Kül yüzünden gökyüzü adeta siyah bir perdeyle örtülecek. Güneş gözden kaybolacak. Dünya yıllarca sürecek zifiri karanlığa bürünecek. Buzul çağı başlayacak. Yüzbinlerce insan ölecek.
Hayatta kalanlar ise besin kaynaklarının yok olması nedeniyle açlık ve dondurucu soğuklarla mücadele edecek.
Soğuktan öleceğiz
Amerikan Jeolojik Araştırmalar Merkezi’nden Chuck Wicks, “Sarı Taş’ta bu büyüklükteki patlamalar 600 bin yılda bir oluyor.
Son büyük patlamanın üzerinden 620 bin yıl geçti” diyor. Büyük tehdit nedeniyle Sarı Taş, Utah Üniversitesi ve bilim kuruluşları tarafından sıkı gözlem altında tutuluyor.
Londra Jeolojik Kurumu’nun uzmanları da, İngiliz hükümetini bu senaryoya karşı uyarmıştı.
Küller artık Türkiye'de
Avrupa’da hava trafiğini vuran Eyfyallayöküll yanardağında hareketlilik artınca, Avrupa’da dün toplam 16 bin uçuş iptal edildi. Salı günü ülkeye gelmesi beklenen kül bulutu, dün gece 01.00 civarında Türkiye’ye de ulaştı. Volkanik küller nedeniyle bugün Türkiye çıkışlı en az 800 uçuşun iptal edilmesi bekleniyor.
İzlanda’da faaliyete geçtikten sonra püskürttüğü kül bulutları nedeniyle Avrupa’daki hava ulaşımına İkinci Dünya Savaşı ve 11 Eylül’den sonra en kötü darbeyi vuran Eyfyallayöküll Yanardağı’nın dün artan faaliyetlerinin artması, Avrupa’da yaşanan kaosu büyüttü. İzlanda Üniversitesi’nden Jeolog Magnus Tumi Gudmundsson, kül bulutlarının 8,5 kilometreye kadar yükseldiğini söyledi. Kül bulutları nedeniyle her 3 uçuştan ikisi iptal edilen Avrupa hava sahasında normalde 22 bin olan günlük uçuş sayısı 6 bine düştü. Fransa, İngiltere, İrlanda, Danimarka, İsveç, Norveç, İzlanda, Finlandiya, Letonya, Hollanda, Belçika, Polonya, Almanya, Belarus, Ukrayna, İtalya, İsviçre, Slovakya, Hırvatistan, Macaristan kısmen ya da tamamen hava sahasını uçuşa kapatırken, külün Bosna-Hersek, Hırvatistan ve Sırbistan’ı da etkisi altına alması nedeniyle bu ülkelerde de uçuşlar aksadı. Avrupa’daki 38 ülkenin hava sahasının güvenliğinden sorumlu kuruluş Eurocontrol, Eyfyallayöküll Yanardağı’nın faaliyete geçmesinin ardından Avrupa’nın önemli bölümünü saran kül bulutlarının etkisinin ’en az 24 saat daha’ süreceğini duyurdu.
SINIRDAN GİRDİ
Daha önce salı günü Türkiye’ye ulaşacağı tahmin edilen kül bulutu dün gece geç saatlerden itibaren Bulgaristan üzerinden Türkiye’ye girmeye başladı. İzlanda kaynaklı is ve kül partiküllerinin bugün hava ulaşımını durduracağı tahmin ediliyor. Kül bulutlarını tetikte bekleyen Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü, Türkiye’ye ulaşacak küllerin etkisine göre, hava sahasını kısmi olarak veya tamamen kapatmayı planlıyor. İlk öngörüler bugün en az 800 uçuşun iptal edileceği yönünde. Bulutun Türkiye’yi ne zaman terk edeceği tam olarak bilinmezken, uzmanlar önümüzdeki günlerde Türkiye’de yağış beklentisi olduğuna dikkat çekiyorlar. Küllerin yağmurla birleşmesinin etkisiyle ’asit yağmurları’ görülmesi riskine dikkat çekiyorlar.
THY 335 uçuşu iptal etti
Kül bulutunun yayılması nedeniyle dün İstanbul Atatürk Havalimanı’nda çok sayıda uçuş iptal edildi. THY, üç günde yaşanan kaos nedeniyle 335 uluslararası uçuşu iptal etmek zorunda kaldı. Bu nedenle özellikle İstanbul’da büyük yığılmalar yaşanırken, Antalya gibi daha çok Avrupa’dan turistlerin indiği havaalanları bomboştu. Bugün, iç hat uçuşları da iptal edilirse, bu sayı daha da katlanacak.
LİDERLER MAHSUR KALDI
Almanya Başbakanı Angela Merkel, ABD’den ülkesine dönerken önceki gün Portekiz’e inmek durumunda kalırken, New York’tan Madrid’e gelecek olan Norveç Başbakanı Jens Stoltenberg’in ertelenen yolculuğu nasıl tamamlayacağı henüz bilinmiyor. Afganistan’daki bir saldırı sırasında yaralanan Alman askerleri ile birlikte ülkesine dönerken söz konusu kül bulutu nedeniyle önceki gün İstanbul’a inmek zorunda kalan Almanya Savunma Bakanı Karl-Theodor zu Guttenberg ile Bakan Yardımcısı Carsten Stawitzki, kara yolu ile ülkesine döndü. Ünlü Şarkıcı Whitney Houston’un da İrlanda’da vereceği konsere İngiltere’den uçamayınca gemiye bindiği belirtildi.
SOLUNUM HASTALARINA UYARI
İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi Dahiliye Uzmanı Nafiz Karagözoğlu, İzlanda’da meydana gelen volkanik patlamanın insan sağlığı üzerindeki etkilerini anlattı. Farklı gaz ve toz içeriğinin hastalık yapmasında gazların havadaki yoğunluklarının, havada kalma sürelerinin de rol oynadığını ifade eden Karagözoğlu, ’Bunun dışında gazın kütlesel büyüklüğü ve tozlara karşı insanların verdiği bedensel tepki özellikleri de bu tür olaylarda etkili olabilir. Volkanik bulut içinde kükürt, flor, sülfürik asit damlacıkları olduğu ifade edilmektedir. Belli bir yüksekliğe eriştiği ifade edilen bu volkanik bulutun, şu ana kadar sağlıklı insanlar açısından risk oluşturması söz konusu olmamıştır. Buna rağmen yeni gelişecek durumları haber iletişim kaynaklarını takip ederek öğrenmeliyiz. Alerjik ve üst solunum yolu hastalıkları olan kişileri dikkatli olmaları önerilmektedir. Mevcut şikayetlerinin doktorlarına iletilmesi, tedavilerinin düzenli uygulanması doğru davranış olacaktır. Volkanik bulutun güneş ışıkları ile etkileşimi sonucu gelişecek iklim farklılıkları açısından gelişmeleri takip etmek doğru olacaktır. Isı, nem, rüzgar açısından meteorolojik değişim haberleri takip edilmelidir’ şeklinde konuştu.
GÜNDE 200 MİLYON $
Günlerdir aksayan hava trafiği, en çok havayolu şirketlerini vurdu. Şirketler, iptal edilen uçuşlar nedeniyle yüz binlerce yolcuya kiralık araç, tren bileti ve otel odası bulunması sorunuyla karşı karşıya kaldı. Havacılık endüstrisinin sadece bir günlük zararının 200 milyon dolar olduğu açıklandı. İskandinav Hava Yolları(SAS) son birkaç günlük zararı nedeniyle Norveç’te yer hizmetlerinde çalışan 2500 kişinin işine pazartesi günü son vereceğini açıkladı.
2 YIL SÜREBİLİR
Avrupa’yı felç eden volkanik kül kaosunun ne zaman biteceği belirsiz. İzlanda Üniversitesi’nde Jeofizik Profesörü Sigrun Hreinsdottin, ’En son harekete geçtiği 1821 yılında tam iki yıl bu durum sürmüştü. Bu sürecin ne kadar devam edeceği belli değil’ dedi.
Avrupa üzerinde yer yer 10 kilometreyi dahi aşan kül bulutları nedeniyle hava koşullarının giderek kötüleşmesinden endişe ediliyor. Bazı bölgelerde hava türbülansı oluşması, gökyüzünü kaplayan küller nedeniyle gündüzün bir anda adeta geceye dönmesi gibi olağandışı olaylar görüldüğü bildirildi.
Külleri Tanrı gönderdi…
İzlanda’daki Eyfyallayöküll buzulundaki yanardağın püskürttüğü kül bulutu nedeniyle dün Avrupa genelindeki her 3 uçuştan 2′si iptal edilirken, kül bulutları nedeniyle hava koşullarının giderek kötüleşebileceğinden ve uçuşların daha da kısıtlanmasından endişe ediliyor.
Hava yolu şirketleri, iptal edilen uçuşlar nedeniyle yüzbinlerce yolcuya kiralık araç, tren bileti ve otel odası bulunması sorunuyla karşı karşıya kalırken, havacılık endüstrisinin sadece bir günlük zararının 200 milyon doları aşabileceği belirtiliyor.
Avrupa hava trafik ajansı Eurocontrol Başkan yardımcısı Brian Flynn, Britanya hava sahasının büyük bölümüyle Avrupa’nın kuzey ve orta kesimlerinde birçok bölgenin uçuşa kapalı olduğunu belirtti.
Küllerin son olarak İtalya‘ya kadar ulaştığı ve bu ülkenin kuzey hava sahasının da kapatıldığı bildirildi.
UÇUŞA KAPATILAN HAVA SAHALARI
İngiltere, İrlanda, Fransa, Danimarka, Norveç, İsveç, Finlandiya ve Belçika hava sahasını dün uçuşlara kapattı. İtalya‘da Milana ve Venedik dahil olmak üzere kuzey kesimindeki havaalanları ile Almanya’da da tüm uluslararası havaalanları kapatıldı.
İsveç ve Norveç’ten daha sonra yapılan açıklamada, hava sahalarının uçuşa uygun olduğu, ancak güvenlik nedeniyle havaalanlarını kapalı tutmayı sürdürecekleri bildirildi.
Fransa, hava alanlarının bugün öğle saatlerine kadar kapalı kalacağını, Belçika ise uçuş kısıtlamalarını bugün sabah saatlerine kadar sürdüreceğini bildirdi.
İsviçre, Slovakya, Hırvatistan ve Macaristan hava sahalarını kapatan ülkeler arasında yer alırken, Polonya Krakow dışındaki havaalanlarını bugün de kapalı tutmayı sürdüreceğini açıkladı.
“KÜLLERİ TANRI GÖNDERDİ”
Hava sahaları kapanan ve uçuşların ertelendiği ülkelerde, memleketlerine dönemeyen turistler turizm adına verimli günler yaşatıyor. Ancak İngiltere’deki sigorta şirketlerinin bazılarından gelen “Volkanik külleri Tanrı gönderdi, zararları neden biz karşılayalım” açıklaması sadece yolcuların değil havayolu şirketlerinin de sinirlerini gerdi. Kül bulutunun 5 hatta 7 günde bile ancak dağılabileceği, o vakte kadar hiçbir uçuş yapılamayacağı ve bunun milyarlarca dolarlık bir zarar yaratacağı hesaplanıyor.
YARALI ALMAN ASKERLER İSTANBUL‘DA
İzlanda’daki Eyyafyallayöküll yanardağının patlaması ve kül bulutlarının Avrupa’yı sarması nedeniyle hava sahası kapanan ülkeler arasında bulunan Almanya da, Afganistan‘da çatışmada yaralanan 5 askerini İstanbul‘a gönderdi.
Perşembe günü Afganistan’da Taliban’la girilen çatışmalarda yaralanan askerlerle birlikte Alman Savunma Bakanı Karl Theodor zu Guttenberg de İstanbul‘da geldi.